Page 56 - Target - Sayı 3 - Savunma Sanayisinde "Nitelikli İstihdam" Önceliğe Alındı
P. 56

İYİ FİKİR




                                                                          teknolojilerine halihazırda sahip olan ülkeler               "Borun yeni kullanımlarının üniversiteler ve araştırma enstitülerince çalışılması
                                                                          Türkiye’den 600 dolarlık borik asit ithal edip,              gerekiyor. Bunları ticarileştirerek, bu ihtiyacın önemli olduğunu göstererek pazar
                                                                          bununla ürettikleri bor karbürü, 30 bin dolar/
                                                                          ton fiyatından ülkemize satıyor.                             üretilmesi gerekiyor. Özellikle savunma sanayimizde ve sonra nükleer endüstride
                                                                             Bir diğer malzeme mesela elementer bor.
                                                                          Katma değeri çok daha yüksek. Elementer                      bir bor talebi oluşacağını biliyoruz. Bunu dışarıya bağımlı olmadan kendi borumuzu,
                                                                          bor, araçlardaki hava yastıklarında birim                    katma değerli hale getirerek, kendi imkanlarımızla sağlamaya çalışıyoruz."
                                                                          bazlı çok küçük miktarlarda kullanılıp hava
                                                                          yastığının kazadan mütevellit darbe anında
                                                                          çok hızlı bir şekilde açılmasını tetikleyen                  çalıştığımız için çok mutluyum.   adına üniversite ve araştırma enstitüleri ile
                                                                          bir ürün. Tonu 200 bin dolarlara kadar                                                         karşılıklı fikir alışverişinde de bulunuyoruz.
                                                                          çıkabiliyor.  Bunun da ötesinde tonu 1,75                    Bahsettiğiniz teknolojilere ulaştığımızda   Ancak, çalıştığımız diğer konular stratejik
                                                                          milyon dolarlardan satılan nano bor var.                     kimlerin rakibi olacağız?         öneme haiz olması nedeniyle bu aşamada
                                                                          Tıp sektöründe kullanılan MR cihazlarının                    Mesela, nükleer endüstrisi ve  bor içerikli yan   detaylı bilgi veremiyoruz. Ama şu kadarını
                                                                          üretiminde elektromanyetik alanın                            sanayi oluşmuş olan bütün ülkelerin rakibi   söyleyebilirim, kısa vadede hedefimiz
                                                                          oluşturulmasında fayda sağlayan yan girdi bir                oluyoruz: Çin, Hindistan, Japonya, Amerika,   savunma sanayimizin bor bazlı ürünlerde
                                         O zaman ne yapmak gerekiyor? Borun   ürün. Bundan başka elektrik iletiminde süper             Kanada, Ukrayna, Rusya, Almanya, Fransa,   dışa bağımlılığını giderecek nitelikteki
                                         stratejik ürünlerinin ve yüksek katma değerli   iletkenlik sağlamada kullanılıyor. Bunlar çok   İngiltere. Biz de milli teknoloji hamlesi   çalışmalar yapmak.
                                         yeni kullanım alanlarının üniversiteler   ciddi katma değerler.                               doğrultusunda en az onlar kadar sofistike
                                         ve araştırma enstitülerince çalışılması                                                       teknolojileri üretir olacağız inşallah.   Aslında siz altyapıyı kuruyorsunuz,
                                         gerekiyor. Örneğin ülkemizde BOREN   Pazar değerine baktığımızda bor esaslı                                                     ancak ürün üretildiğinde müşteriye arz
                                         var bildiğiniz gibi. BOREN araştırmacıları   ürünlerin ne kadar bir pazarı var?               TRBOR’un da kuruluş amacını biraz daha   edilebilecek kalitede olacak mı?
                                         bu bahsettiğim çerçevede çalışmalara   Türkiye’de borun madenden çıkarılıp                    açar mısınız? ülkenin sahip olduğu bor   Seri üretim tesislerinin kurulması belli bir
                                         odaklanmış durumdalar. İşte esas olan bu   işlenmiş rafine ürün haline getirildikten sonra    kaynağını, yüksek katma değerli hale   zaman alıyor. Ürün çıktıktan sonra iş geliştirme   %73
                                         tip stratejik Ar-Ge çalışmalarını akabinde   satılması bildiğiniz üzere Eti Maden eliyle      getirmek olarak belirtmiştiniz.   sürecine başlanması satışa kadar ilave bir   DÜNYADAKİ BOR
                                         ticarileştirerek, kullanıldığı alanda çığır açıcı   gerçekleştiriliyor. Eti Maden, borik asit de   Elbette. Aslında bu bir devlet politikası   zaman demektir. Bunun önüne geçmeye   REZEVLERİNİNİN
        “Teknopark                       yeni ürünleri çıkarabilmek. Ayrıca bu yeni   dahil olmak üzere harcıalem bor esaslı rafine    olarak belirlenmiş. TRBOR, bu politika   çalışıyoruz. Malumunuz, ürün satışı hemen   TÜRKİYE’DE BULUNAN
                                                                          ürünlerin arzında dünya pazarından yüzde
                                         ürünlere olan ihtiyacın önemli olduğunu
                                                                                                                                                                         gerçekleşmez. Bir işletme için ciddi çaba
                                                                                                                                       doğrultusunda, Enerji ve Tabii Kaynaklar
                                                                                                                                                                                                                     KISMI
        İstanbul’da, yapay               göstererek talep yaratmak gerekiyor. Ya   60 civarı pay alıyor ve bu alanda dünya lideri.     Bakanlığı’nın inisiyatifleriyle 2017’nin   gerektiren bir evre. Müşterilerle toplantılar
        zeka, makine                     da bu süreci yaşamış ve dünyaya kabul   Eti Maden’in yıllık cirosunun 1 Milyar USD’nin        sonlarına doğru kurgulandı. Bizim esas   yapılıyor, bütçeler sunuluyor, kararlar alınıyor,
                                         ettirmiş ülkelerdeki kritik ve stratejik üretim
                                                                          üzerine çıktığını da dikkate aldığınızda, dünya
                                                                                                                                       amacımız bir yandan Bandırma’da teknoloji
                                                                                                                                                                         ila ahir. Biz, bu iş geliştirme, pazarlama ve
        öğrenmesi denilen                teknolojilerini yerli ve milli imkanlarla   pazarının ölçeğini de yakalamış olursunuz.        transferi yoluyla kurulacak olan seri üretim   satış süreçlerini de düşündük. Proaktif olarak   600 DOLAR
                                                                             Gerek borik asit satışlarında olsun
        “machine learning”,              gerçekleştirmek icap ediyor.  Bu süreçler hiç   gerek diğer bor esaslı rafine ürünlerin       tesisinin altyapısını hazırlamak bir yandan   o süreçleri kısaltmaya yönelik planlarımız var.   TÜRKİYE’NİN ŞU AN
                                         kolay değil. Ama biz şimdi, gayretlerimizle
                                                                                                                                                                                                               İHRAÇ ETTİĞİ BOR
                                                                                                                                       da bu alanda yapılacak nitelikli Ar-Ge
                                                                                                                                                                         Başka bir bakış açımızı da hazır yeri gelmişken
        akredite ölçüm analiz            örneğin savunma sanayimizde ve sonra   ihracatında olsun, Eti Maden’in elbette ciddi          çalışmalarını teknoloji hazırlık seviyeleri ile   ifade etmek isterim: biz müşterilerimize şunu   ESASLI ÜRÜNLERDEN
                                         ihtiyaç duyacağımız nükleer endüstriye
                                                                          rakipleri de var. Eti Maden Genel Müdürü
                                                                                                                                                                                                               BORİK ASİTİN TON
        teknikleri, süreç                yönelik yan ürünlerde yüksek katma değerli   ve aynı zamanda bizim Yönetim Kurulu             belirtmek gerekirse 4 veya 5’lerden başlatıp   vaat etmek isteriz: bizden alacakları ürünler   DEĞERİ
                                                                                                                                       9 seviyesinde mezun etmek.
                                                                                                                                                                         yerli ve milli imkanlarla, insan sağlığını tehdit
                                                                                                                                          Daha önce de belirttiğim gibi cari açığı
        geliştirme teknikleri            bor esaslı ürünlerle bir talebin oluşacağını   Başkanımız Serkan Bey’in bir hedefi var;       azaltacak şekilde yüksek katma değerli   etmeden, çevre dostu ve en son teknolojilerle
                                                                          “Rezerv kadar pazar” diyor. Yüzde 73’lük
                                         öngörmekteyiz. Yapmak istediğimiz esasen
                                                                                                                                                                         donatılmış, kalite güvence sistemleri ile
        ve son ürün                      en basit haliyle dışa bağımlı olmadan kendi   rezervimiz olduğuna göre, bu kadar pazar        bor esaslı ürünlerin seri üretimiyle Ar-Ge   desteklenmiş, sürdürülebilir kalitede   1,75
        reçeteleriyle ilgili             bor rezervimizi, milli teknoloji hamlesi ile   payına sahip olma stratejisiyle hareket        çalışmalarımızı taçlandırmak istiyoruz.  ürünler olacak inşallah. Yapay zekâ, makine
                                                                          ediyoruz. Ama bu işler tabi ciddi çaba
                                         yüksek ve akabinde çok yüksek katma
                                                                                                                                                                         öğrenmesi denilen “machine learning”,
        Ar-Ge çalışmalarımız             değerli hale getirmek.           gerektirir. Oturma lüksümüz yok. Hep daha                    Bu politika doğrultusunda         akredite ölçüm analiz teknikleri, süreç   MİLYON DOLAR
        devam ediyor.”                   Ne kadarlık bir katma değerden   iyisine, sürdürülebilir gelişime ve ileriye                  Teknopark Istanbul’da ne tür projeler   geliştirme teknikleri ve son ürün reçeteleriyle   NANO BOR’UN TON
                                                                                                                                                                                                                    DEĞERİ
                                                                          hareket etmeliyiz.
                                                                                                                                       yürütüyorsunuz?
                                                                                                                                                                         ilgili Ar-Ge çalışmalarımız var.
                                         bahsediyoruz?                                                                                 İlk olarak, bor esaslı en yüksek katma
                                         Bir örnek ile açıklamaya çalışayım: bor   Şu an Eti Maden tarafından satılan bor, ne          değerli, ülkemiz açısından cari açığı   Hedefinizde hangi sektörler var?
                                         cevheri kimyasal operasyonlar ile borik asit   kadarlık katma değer sağlıyor?                 artıran ve stratejik ürünleri tespit ederek   Sektörleri tek tek saymak yerine şu şekilde
                                         haline getiriliyor. Borik asidin satış fiyatı ton   Eti Maden, çıkardığı bor cevherinin katma   başladık. Belirlediğimiz ürünlere yönelik   genel ifade edeyim. Biz elimizden geldiğince
                                         başına yaklaşık 600 dolar mertebesinde.   değerini rafine ürünler üreterek yaklaşık           ülkemizdeki teknik ve beşerî sermaye alt   çok yüksek katma değerli ürün üretmeye
                                         Bu borik asidi biz Bandırma’da üretiyoruz.   olarak 5 misline kadar artırabiliyor. Ancak,     yapısının envanterini çıkardık. Daha sonra   yönelik çalışmalara devam edeceğiz.
                                         Bizim borik asidimizi mesela bir yabancı   esas gaye ülke hedeflerimiz arasında yer alan      bor esaslı Ar-Ge projelerimizi önceliklendirip   İlk etapta savunma sanayi için balistik
                                         üretici alıp karbotermik bir reaksiyon ile bor   dünyanın ilk on ekonomisi arasına girebilmek   hazırladık. Bu doğrultuda önceliklerimiz   koruyucu malzemelerle ilgili çalışmalarla işe
                                         karbüre çeviriyor. Balistik tenörde, savunma   için yurdumuzda üretilen katma değeri 50,      arasında ilk sırada yer alan balistik tenörde   başladık. Akabinde, uzay sanayii, nükleer
                                         sanayinde ihtiyacımız olan bu bor karbürün   100, 1000 kat artıracak üretim teknolojilerini   bor karbür seri üretim için projelerimizi   endüstrisi gibi yüksek katma değerli ürünler
                                         satış fiyatı ton başına 25-30 bin dolar   çalışmalıyız. İşte Milli Teknoloji Hamlesi budur.   başlattık. Diğer projelerimizi de şu an   kullanan bütün sektörlere bor temelli
                                         civarında. Yani yüksek katma değerli üretim   TRBOR olarak biz bu hedef doğrultusunda         çalışıyoruz. Ortak akılla hareket etmek   ürünler temin etmeyi hedefliyoruz.
         56                                                                                                                                                                                                                           57
   51   52   53   54   55   56   57   58   59   60   61