Page 28 - Target - Sayı 4 - Teknoloji Festivaline Büyük İlgi

TARIHTEN

UÇAK FABRİKASININ KAPATILMASI siparişler iptal edildi. Bir kanun çıkarılarak,
GİZEMİNİ KORUYOR uçakların yurt dışına satılması yasaklandı
TAMTAŞ’ın boşluğunu Nuri Demirağ ve adeta fabrikanın kapatılmasına zemin
tarafından kurulan uçak fabrikası kapattı. hazırlandı. Yerli uçak fabrikasının kapatılması
Alman lisansıyla 24 adet NUD-36 eğitim uçağı ile ilgili çeşitli iddialar olsa da kapatılma
ve altı yolcu kapasiteli NUD-38 yolcu uçağı nedeni hâlâ gizemini koruyor.
üretildi. Uçak ve planörlerin tasarımlarını
Türkiye'nin ilk uçak mühendislerinden KIBRIS BARIŞ HAREKATI İLE
Selahattin Reşit Alan çizdi. Reşit Alan, GELEN AMBARGO
pilotluğunu yaptığı bir test sürüşünde uçağın Türkiye’nin direkt olarak ambargoya
hendeğe düşmesi sonucu hayatını kaybetti. maruz kaldığı bariz örneklerden biri de
Bu nedenle uçak fabrikasının almış olduğu ABD'nin 1974 Kıbrıs Barış Harekatı’ndan

Alman lisansıyla 24 adet SULZER MOTOR FIRSATI DEĞERLENDİRİLEMEDİ

NUD-36 eğitim uçağı ve altı Haliç tersanelerinde gemi inşa eden Türkiye, motor üretimi için de 80’li yıllarda Sulzer ile
yolcu kapasiteli bir anlaşma yapmıştı. Türkiye’de inşa edilecek gemilere takılacak motorların bazı parçaları
Türkiye’de üretilmeye başlanmıştı. Üretimde tecrübe kazanılmasıyla Pendik Tersanesi
NUD-38 yolcu uçağı içinde motor fabrikası kurularak, motor üretilmeye başlanmıştı. Gemi motorlarında yerlilik
üretildi. Uçak ve planörlerin oranı yüzde 40’a kadar çıkmıştı. Pendik Tersanesi’nin 1999 yılında Deniz Kuvvetleri’ne
devredilmesine kadar 99 dizel motor üretildi. Deniz Kuvvetleri, fabrikayı tamir atölyesine
tasarımlarını Türkiye'nin dönüştürdüğü için motor üretimi durduruldu. Türkiye’nin şu sıralar yerli motor üretim
ilk uçak mühendislerinden çalışmaları Eskişehir’de kurulu Tülomsaş fabrikalarında devam etse de, Sulzer fabrikasının
kapatılmasıyla motor imalatında kazanılan bilgi kaybedilmiş oldu. Çünkü fabrikanın son
Selahattin Reşit Alan çizdi. yıllarda ürettiği motorlarda yerlilik oranının yüzde 60’a ulaştığı belirtiliyor.

28